[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"landing-blog-acik-uclu-soru-puanlama-anahtari-nasil-hazirlanir":3},{"post":4,"related":17},{"id":5,"slug":6,"tag":7,"icon":8,"title":9,"summary":10,"readMinutes":11,"url":12,"coverImage":12,"publishedAt":13,"order":14,"isActive":15,"content":16},"6ae17347ff9971d17059c689","acik-uclu-soru-puanlama-anahtari-nasil-hazirlanir","Sınav","file","Açık Uçlu Soru Puanlama Anahtarı Nasıl Hazırlanır?","OYSS ile zümreler açık uçlu soru ve puanlama anahtarı hazırlıyor. Analitik anahtar kurmanın 5 adımı, 6. sınıf örneği ve iki puanlayıcı uyum testi.",5,"","2026-10-28T04:00:00.000Z",0,true,"## Kısa cevap: her puanı gözlenebilir bir davranışa bağlayın\n\nAçık uçlu soru puanlama anahtarı, her puan düzeyinin hangi gözlenebilir cevaba karşılık geldiğini önceden yazan bir ölçüttür. İyi bir anahtar, iki farklı öğretmenin aynı kâğıda aynı puanı vermesini sağlar. 2026-2027 yılında Ortak Yazılı Sınav Sistemi ile zümre öğretmenleri, seçtikleri senaryodaki iki öğrenme çıktısı için açık uçlu soru ve puanlama anahtarını kendileri hazırlayacak. Bu yazıda bir anahtarı beş adımda nasıl kuracağınızı ve iki puanlayıcı ile nasıl test edeceğinizi gösteriyoruz.\n\n## Bu yıl neden daha önemli?\n\nMEB'in 20 Ekim 2026 tarihli [OYSS Uygulama Kılavuzu duyurusuna](https:\u002F\u002Fwww.meb.gov.tr\u002Fortak-yazili-sinav-sistemi-uygulama-kilavuzu-yayimlandi\u002F\u002Fhaber\u002F42228\u002Ftr) göre:\n\n- Sınavlar, konu soru dağılım tablolarındaki ve zümre öğretmenlerince belirlenen senaryolara göre hazırlanacak.\n- Seçilen senaryodaki iki öğrenme çıktısına yönelik iki açık uçlu soru ve puanlama anahtarını öğretmenler hazırlayacak, diğer sorular havuzdan gelecek.\n- Soruların güçlük düzeyleri ve puan değerleri öğretmenlerce belirlenecek.\n- Öğretmenler her sorudan alınan puanı e-Okul'a işleyecek, böylece öğrenme çıktısı bazında analiz yapılacak.\n\nSon madde anahtarın kalitesini doğrudan etkiliyor. Soru bazındaki puan artık yalnızca toplam notu değil, öğrencinin hangi öğrenme çıktısında desteğe ihtiyaç duyduğunu da gösterecek. Tutarsız puanlanmış bir soru, yanlış bir eksiklik raporu üretir.\n\nAyrıca [ülke geneli ortak yazılı sınav duyurusuna](https:\u002F\u002Fwww.meb.gov.tr\u002Fulke-geneli-ortak-yazili-sinav-takvimi-belli-oldu\u002Fhaber\u002F41874\u002Ftr) göre birinci dönem birinci yazılıları 11-12 Kasım 2026'da. Zümrenin anahtarı test etmek için yaklaşık iki haftası var.\n\n## Bütüncül mü, analitik mi?\n\nİki temel puanlama anahtarı türü vardır.\n\n### Bütüncül anahtar\nCevaba tek bir genel puan verilir (örneğin 0, 1, 2, 3, 4). Hızlıdır, ancak öğrencinin nerede puan kaybettiğini göstermez.\n\n### Analitik anahtar\nCevap birkaç ölçüte bölünür, her ölçüt ayrı puanlanır (örneğin \"doğru yöntem\", \"doğru işlem\", \"doğru sonuç ve birim\"). Daha uzun sürer, ancak öğrenme çıktısı bazında geri bildirim için daha kullanışlıdır.\n\nOYSS'de soru bazındaki puan e-Okul'a işleneceği için, birden fazla beceri ölçen sorularda analitik anahtar tercih etmek daha anlamlıdır. Tek beceri ölçen kısa cevaplı sorularda bütüncül anahtar yeterlidir.\n\n## Açık uçlu soru puanlama anahtarı: 5 adım\n\n### Adım 1: öğrenme çıktısını tek cümleyle yazın\nAnahtarın ölçtüğü şey, öğretim programındaki öğrenme çıktısıdır. Çıktıyı sorunun üstüne yazın. Ölçüt, bu cümlenin dışına çıkmamalı.\n\n### Adım 2: tam puanlık cevabı siz yazın\nZümre, öğrencinin vermesi beklenen tam puanlık cevabı yazılı olarak hazırlamalı. Bunu yazarken zorlanıyorsanız soru belirsizdir, önce soruyu düzeltin.\n\n### Adım 3: ölçütleri ve düzeyleri belirleyin\nHer ölçüt için puan düzeylerini yazın. Her düzey, öğretmenin kâğıtta görebileceği bir şeyle tanımlanmalı. \"İyi açıklama\" yerine \"iki neden belirtmiş ve en az birini metinden örnekle desteklemiş\" gibi.\n\n### Adım 4: kabul edilebilir alternatifleri listeleyin\nAçık uçlu sorularda birden fazla doğru yol olabilir. Farklı çözüm yollarını, eş anlamlı ifadeleri ve kabul edilecek birim yazımlarını anahtara ekleyin.\n\n### Adım 5: iki puanlayıcı ile deneyin\nAnahtarı kullanıma açmadan önce iki öğretmen aynı örnek cevapları birbirinden bağımsız puanlasın. Farklı puan verilen her kâğıt, anahtarda belirsiz bir ifade olduğunu gösterir.\n\n## Örnek anahtar: 6. sınıf matematik\n\nAşağıdaki soru ve anahtar bir örnektir, resmi bir sınav sorusu değildir.\n\n> Soru: Bir sınıftaki 24 öğrencinin 3\u002F8'i satranç kulübüne katılıyor. Kulübe katılmayan öğrenci sayısını bulunuz ve nasıl bulduğunuzu açıklayınız. (4 puan)\n\nAnalitik anahtar:\n\n- **Ölçüt A, yöntem (2 puan):** 2 puan: 24'ün 3\u002F8'ini bulmak ve 24'ten çıkarmak ya da doğrudan 5\u002F8'ini bulmak gibi geçerli bir yol yazılmış. 1 puan: yalnızca 24'ün 3\u002F8'i bulunmuş, sorunun ikinci adımı yok. 0 puan: geçerli bir yol yok.\n- **Ölçüt B, işlem (1 puan):** 1 puan: işlemler hatasız. 0 puan: işlem hatası var.\n- **Ölçüt C, sonuç ve açıklama (1 puan):** 1 puan: \"15 öğrenci\" sonucu ve kısa bir açıklama cümlesi var. 0 puan: sonuç veya açıklama eksik.\n\nKabul edilecek alternatifler:\n\n- 24 \u002F 8 = 3, 3 x 3 = 9, 24 - 9 = 15\n- 24 x 5\u002F8 = 15\n- Şekil veya şerit model ile gösterim (yöntem ölçütünde tam puan alır)\n\nBu anahtarla bir öğrencinin \"9 öğrenci\" yazıp durması 1 (yöntem) + 1 (işlem) + 0 (sonuç) = 2 puan alır. e-Okul'a işlenen 2 puan, öğrencinin \"kesrin bütüne göre tamamlayanını bulma\" adımında eksiği olduğunu gösterir.\n\n## İki puanlayıcı uyumunu basitçe ölçmek\n\nAyrıntılı istatistik gerekmez. Zümre için pratik bir yöntem:\n\n1. Geçen yıldan veya deneme uygulamasından 10 öğrenci cevabı seçin, isimleri kapatın.\n2. İki öğretmen bağımsız puanlasın.\n3. Aynı puanın verildiği kâğıt sayısını sayın.\n4. Örnek hesap: 10 kâğıdın 7'sinde aynı puan verildiyse uyum 7\u002F10, yani yüzde 70.\n5. Farklı puan verilen 3 kâğıdı birlikte inceleyin, anahtardaki belirsiz ifadeyi düzeltin.\n6. Düzeltilmiş anahtarla yeni 5 kâğıtta tekrar deneyin.\n\nHangi uyum düzeyinin yeterli olduğuna zümre karar vermeli. Amaç sayıya ulaşmak değil, belirsiz ifadeleri bulmaktır.\n\n## Puanlama günü için pratik düzen\n\nAnahtar ne kadar iyi olursa olsun, puanlama sırası tutarlılığı etkiler. Zümreler için önerilen düzen:\n\n1. **Soru soru puanlayın, kâğıt kâğıt değil.** Önce tüm kâğıtlarda birinci soruyu, sonra ikinci soruyu puanlayın. Böylece aynı ölçütü aklınızda tutarak ilerlersiniz.\n2. **İsimleri kapatın.** Mümkünse kâğıtların ön yüzünü katlayın veya numara kullanın. Öğrenciyi tanımak puanı farkında olmadan etkileyebilir.\n3. **İlk on kâğıttan sonra durun.** Anahtarı yeniden okuyun, ilk kâğıtlara verdiğiniz puanı kontrol edin.\n4. **Sınır vakaları not edin.** Hangi düzeye koyacağınızdan emin olamadığınız cevapları ayrı bir listeye alın, zümreyle birlikte karara bağlayın.\n5. **Puanı aynı gün işleyin.** Soru bazındaki puanları e-Okul'a geciktirmeden işlemek, analiz raporunun zamanında oluşmasını sağlar.\n\n## Sık yapılan hatalar\n\n- **Biçime puan vermek.** \"Temiz yazım\" gibi ölçütler öğrenme çıktısıyla ilgili değilse anahtara girmemeli.\n- **Ölçüt sayısını şişirmek.** 4 puanlık bir soruya 6 ölçüt, puanlamayı yavaşlatır ve tutarlılığı azaltır.\n- **Yarım puan kullanmak.** Düzeyleri tam sayı tutmak, iki puanlayıcı arasındaki farkı azaltır.\n- **Alternatif çözümleri unutmak.** Farklı yolla doğru sonuca giden öğrenciye haksızlık olur.\n- **Anahtarı sınavdan sonra değiştirmek.** Değişiklik gerekiyorsa tüm kâğıtlar yeniden puanlanmalı.\n\n## Zümre kontrol listesi\n\n- Her açık uçlu soru için öğrenme çıktısı yazıldı.\n- Tam puanlık örnek cevap hazır.\n- Ölçüt ve düzeyler gözlenebilir ifadelerle tanımlandı.\n- Alternatif doğru cevaplar listelendi.\n- İki puanlayıcı denemesi yapıldı, belirsizlikler düzeltildi.\n- Soru bazında puanların e-Okul'a işlenme takvimi belirlendi.\n\nKurum içi denemelerde de soru bazında puan tutmak, öğrenme çıktısı analizini yazılı sınavla aynı dile getirir. EduDiamond'daki sınav modülü açık uçlu soruların puanlarını soru bazında saklayıp öğrenci raporuna yansıtır. Optik okumalı sınavlarda sonuç akışını [şu yazıda](\u002Fblog\u002Foptik-okumadan-veli-bilgilendirmesine-sinav-surecindeki-adimlari-kisaltmak) anlatmıştık.\n\nSoru bazında puanlama ve öğrenci raporlarını tek yerde yönetmeyi görmek için [WhatsApp'tan ücretsiz demo isteyin](https:\u002F\u002Fwa.me\u002F908503025018).",[]]